مهندس مهرداد بیناباجی

مهندس برق، مدرس دانشگاه و فعال حوزه سیستم‌های نظارت تصویری و تجهیزات امنیتی؛ ارائه‌دهنده محتوای آموزشی درباره انتخاب تجهیزات، طراحی و اجرای اصولی سیستم‌های دوربین مداربسته.

مشاهده معرفی تخصصی

یکی از پرسش‌های رایج هنگام خرید دوربین مداربسته این است که برای یک خانه، مغازه یا کارگاه به ۲، ۴ یا ۸ دوربین نیاز داریم. پاسخ این سؤال فقط به متراژ ساختمان وابسته نیست. تعداد ورودی‌ها، شکل فضا، نقاط کور، نور محیط، فاصله سوژه تا دوربین و هدف نظارتی نیز در تصمیم‌گیری نقش دارند.

برای مثال، ممکن است دو دوربین بتوانند ورودی و فضای اصلی یک مغازه کوچک را پوشش دهند؛ اما اگر ثبت جزئیات صندوق، ورودی و انبار به‌صورت مستقل موردنیاز باشد، چهار دوربین انتخاب منطقی‌تری خواهد بود.

۱. چه عواملی تعداد دوربین مداربسته را تعیین می‌کنند؟

تعداد ورودی‌ها و مسیرهای دسترسی

درهای ورودی و خروجی، درِ پارکینگ، مسیر ورود به انبار و راه‌های دسترسی به بخش‌های مهم ساختمان باید بررسی شوند. اگر ثبت جزئیات افراد در هر ورودی اهمیت داشته باشد، ممکن است برای آن ورودی یک نمای اختصاصی لازم باشد.

شکل فضا و نقاط کور

دو ساختمان با متراژ برابر ممکن است به تعداد دوربین متفاوتی نیاز داشته باشند. دیوارهای جداکننده، قفسه‌های بلند، ستون‌ها و راهروهای پیچیده می‌توانند دید دوربین را محدود کنند.

هدف نظارتی

مشاهده کلی یک محیط با ثبت جزئیات چهره یا فعالیت دست‌ها در صندوق متفاوت است. هرچه جزئیات بیشتری لازم باشد، فاصله سوژه، زاویه دید، وضوح تصویر و محل نصب باید دقیق‌تر بررسی شوند.

نور روز و شب

ورودی‌های روبه‌خیابان، محیط‌های کم‌نور و محل‌هایی با اختلاف شدید روشنایی ممکن است به دوربینی با عملکرد مناسب در نور کم، WDR یا نورپردازی تکمیلی نیاز داشته باشند.

۲. چه زمانی ۲ دوربین مداربسته کافی است؟

دو دوربین ممکن است برای یک مغازه کوچک، دفتر تک‌ورودی یا خانه‌ای با نقاط دسترسی محدود کافی باشد. بااین‌حال، تصویر باز محیط لزوماً برای شناسایی چهره افراد کافی نیست.

۳. چه زمانی ۴ دوربین انتخاب مناسبی است؟

چهار دوربین می‌تواند برای مغازه، دفتر چندبخشی یا خانه‌ای با چند ناحیه حساس نقطه شروع مناسبی باشد؛ به شرط آنکه شکل فضا و کیفیت پوشش این انتخاب را تأیید کند.

این جدول یک الگوی نمونه است، نه نسخه ثابت برای تمام مغازه‌ها. در بعضی فضاها، پوشش صندوق و ورودی اهمیت بیشتری دارد؛ در برخی دیگر، انبار یا مسیر بارگیری اولویت بالاتری دارد.

۴. چه زمانی به ۸ دوربین یا بیشتر نیاز داریم؟

در ساختمان‌های چندبخشی، کارگاه‌ها، انبارها، دفاتر دارای چند اتاق و فروشگاه‌های بزرگ‌تر، استفاده از هشت دوربین می‌تواند منطقی باشد.

• ورودی اصلی و ورودی‌های فرعی
• فضای عمومی یا سالن اصلی
• صندوق، میز پذیرش یا محل معامله
• انبار و محل نگهداری تجهیزات
• پارکینگ و مسیر تردد خودرو
• راهروها و نقاط کور مهم
• خروجی‌ها یا مسیرهای دسترسی حساس
• ناحیه‌ای که به نظارت مستقل نیاز دارد

این فهرست نمونه‌ای از تقسیم‌بندی نقاط نظارتی است؛ ممکن است چند مورد در یک تصویر پوشش داده شوند یا یک ناحیه به بیش از یک دوربین نیاز داشته باشد.

۵. اصول علمی انتخاب میدان دید و کیفیت تصویر

برای طراحی حرفه‌ای سیستم نظارت تصویری، باید میان وسعت پوشش و میزان جزئیات موردنیاز تعادل برقرار کرد. یک دوربین با میدان دید باز، فضای بیشتری را نشان می‌دهد؛ اما ممکن است جزئیات سوژه‌های دور در تصویر آن کافی نباشد.

استاندارد IEC 62676-4 به کاربرد و طراحی سیستم‌های نظارت تصویری می‌پردازد. نیاز عملیاتی و سطح جزئیات موردنیاز باید پیش از انتخاب تجهیزات مشخص شوند. در ارجاع حرفه‌ای، نسخه استاندارد و الزامات مرتبط با پروژه باید بررسی شود.

آیا دوربین ۸ مگاپیکسل جای دو دوربین را می‌گیرد؟

نه همیشه. وضوح بالاتر می‌تواند جزئیات بیشتری ارائه دهد، اما زاویه دید، فاصله، نور، لنز و نقاط کور نیز مهم‌اند. دو دوربین با جهت‌های متفاوت ممکن است نواحی‌ای را پوشش دهند که یک دوربین قادر به پوشش هم‌زمان آن‌ها نیست.

۶. انتخاب دوربین داهوا بر اساس نیاز پروژه

در انتخاب دوربین مداربسته داهوا، ابتدا محل نصب و هدف نظارتی را مشخص کنید و سپس مدل مناسب را انتخاب کنید. صرفاً انتخاب دوربین با مگاپیکسل بالاتر، بدون بررسی میدان دید و شرایط محیط، راهکار کاملی نیست.

• ورودی ساختمان: فاصله سوژه، زاویه نصب، نور پس‌زمینه و جزئیات چهره را بررسی کنید.
• سالن و فضای عمومی: میدان دید، ارتفاع نصب، موانع و جزئیات موردنیاز را در نظر بگیرید.
• محیط کم‌نور: عملکرد واقعی دوربین در شب و قابلیت‌های دید در شب را بررسی کنید.
• فضای بیرونی: درجه حفاظت و شرایط آب‌وهوایی محل نصب را در نظر بگیرید.
• سیستم چنددوربینه: سازگاری دوربین‌ها با دستگاه ضبط و پهنای باند موردنیاز را بررسی کنید.

برای مشاهده تجهیزات لازم نصب دوربین و آشنایی با انتخاب دستگاه ضبط، کابل و سایر اجزای سیستم، راهنمای زیر را مطالعه کنید:

۷. انتخاب ظرفیت DVR یا NVR با نگاه به توسعه آینده

دستگاه‌های ضبط تصاویر معمولاً در ظرفیت‌های ۴، ۸، ۱۶ کانال و بالاتر عرضه می‌شوند. هنگام انتخاب دستگاه، نباید فقط تعداد دوربین‌های موردنیاز امروز را در نظر گرفت؛ احتمال اضافه شدن دوربین در آینده و توسعه ساختمان نیز باید بررسی شود.

اگر تعداد دوربین‌های فعلی به ظرفیت دستگاه نزدیک باشد، بهتر است انتخاب دستگاه با ظرفیت کانال بالاتر بررسی شود تا در صورت توسعه سیستم، نیازی به تعویض زودهنگام دستگاه ضبط نباشد.

مثال: اگر در حال حاضر به ۷ دوربین نیاز دارید و احتمال می‌دهید در آینده ۳ دوربین دیگر اضافه کنید، دستگاه ۸ کانال پاسخ‌گوی توسعه موردنظر نخواهد بود؛ بنابراین بررسی دستگاه ۱۶ کانال انتخاب منطقی‌تری است.

۸. تجهیزات موردنیاز سیستم دوربین مداربسته

• دوربین‌های متناسب با نقاط نظارتی
• دستگاه DVR یا NVR سازگار با دوربین‌ها
• هارددیسک مناسب ضبط و مدت نگهداری موردنیاز
• کابل، اتصالات و تجهیزات شبکه متناسب با فناوری سیستم
• منبع تغذیه یا تجهیزات PoE در سیستم‌های سازگار
• جعبه اتصال، پایه و متعلقات نصب
• تجهیزات حفاظتی و برق‌رسانی متناسب با پروژه

مدت نگهداری تصاویر به ظرفیت هارد، وضوح، نرخ فریم، فشرده‌سازی و برنامه ضبط وابسته است. بنابراین ظرفیت ذخیره‌سازی نیز باید در کنار تعداد کانال‌ها محاسبه شود.

۹. جمع‌بندی: بالاخره ۲، ۴ یا ۸ دوربین بخریم؟

انتخاب صحیح تعداد دوربین مداربسته با بررسی نقشه، ورودی‌ها، نقاط کور و هدف نظارتی آغاز می‌شود. سپس میدان دید، کیفیت تصویر، شرایط نور، ظرفیت دستگاه ضبط و امکان توسعه آینده بررسی می‌شوند.

پرسش‌های متداول